Hoeveel is mijn bedrijf waard?

Wat is het doel van de waardering?

De eerste vraag bij iedere waardering: wat is het doel van de waardering? De specifieke context van de waardering zal een belangrijke impact hebben op de verdere aanpak van de waardering. Enkele voorbeelden:

• Indien je overweegt jouw bedrijf over te laten, kan een eerste ruwe waardering je een indicatie geven van de totale waarde. Verder onderzoek zal je ook leren wat de waarde drijft van jouw zaak en of je deze waarde op korte termijn (bijvoorbeeld één of twee jaar), kan verhogen.
• Als er een partij geïnteresseerd is in jouw zaak, dan zal een gepaste waardering je een sterk startpunt bieden in de onderhandelingen. Verder kunnen bepaalde bevindingen uit de waardering je ook goede onderhandelingsargumenten geven. In de praktijk is de waarde vrijwel nooit gelijk aan de finaal onderhandelde prijs, bijgevolg is het des te belangrijker om te weten welke elementen de waarde drijven.
• In kader van successieplanning kan het interessanter zijn om te weten welke onderdelen van jouw zaak hoeveel waard zijn. Indien je bijvoorbeeld een succesvolle horecazaak uitbaat in een exclusief pand, dan is het mogelijk dat vrijwel de volledige waarde aan het pand gelinkt is. Bijgevolg zal een aparte waardering van het pand en de activiteit essentieel zijn.
• Tot slot, in het huidige regeerakkoord is er reeds sprake van voorgestelde waarderingsmethodes voor niet-beursgenoteerde activa. Eén van de voorstellen is de som van het eigen vermogen en vier maal de “EBITDA”. Als alternatief is er ook sprake van een onafhankelijke waardering door een bedrijfsrevisor of accountant. Hier kan een vergelijking van de uitkomsten van de verschillende waarderingsmethodes een belangrijke fiscale impact hebben op langere termijn, en dit ongeacht of je jouw zaak op korte termijn wil overdragen!

Wat wil je waarderen?

Hoewel deze vraag vanzelfsprekend lijkt, is niets minder waar. Het is belangrijk om correct te definiëren wat er precies gewaardeerd dient te worden.

Indien je jouw activiteit uitbaat als eenmanszaak, dan dient het handelsfonds gewaardeerd te worden. In dit geval is het belangrijk om duidelijk te bepalen welke elementen deel uitmaken van het handelsfonds en bijgevolg inbegrepen zijn in de waardering. Het handelsfonds omvat klassiek de merknaam, het cliënteel, maar omvat ook het gebruikte vast actief (bestelwagens, computers, …) en de gesloten overeenkomsten (huur, …). Verder is het belangrijk om stil te staan bij de eventuele aansprakelijkheid van de schulden van de zaak. Kortom, een grondig onderzoek is aan de orde!

Anderzijds kan je jouw activiteit uitbaten vanuit een vennootschap. In deze gevallen is het klassiek veel duidelijker welke (on)roerende goederen je nodig heeft om jouw activiteit uit te voeren, en welke schulden of kostprijs hier tegenover staan. Maar ook hier is het mogelijk dat bepaalde onderdelen niet relevant zijn voor de waardering van jouw activiteit. Indien je bijvoorbeeld de reserves van jouw vennootschap hebt aangewend om te investeren in vastgoed, dan zal dit vastgoed waarschijnlijk niet direct gerelateerd zijn aan jouw activiteit en dus ook niet relevant voor de waarde daarvan. Bijgevolg dient je het vastgoed en de activiteit afzonderlijk te waarderen.

Verder is het ook mogelijk dat je de voorbije jaren in het kader van financiële planning een relatief hoog loon of juist helemaal geen loon vanuit jouw vennootschap hebt uitgekeerd. Indien je de activiteit door iemand anders laat uitbaten, dan zal deze persoon correct vergoed moeten worden voor zijn of haar werkzaamheden. Bijgevolg dient ook voor dergelijke uitgaven een correctie of “normalisatie” gemaakt te worden.

Tot slot is het ook mogelijk dat jouw vennootschap meerdere activiteiten uitbaat. Indien je de activiteiten apart wil overdragen, dan dienen deze ook afzonderlijk gewaardeerd te worden.

Hoe gaan we het bedrijf waarderen?

Er bestaan verschillende manieren om een bedrijf te waarderen, met elk zijn voor- en nadelen. De precieze keuze hangt onder meer af van de antwoorden op voorgaande vragen. De twee meest courante methodes zijn, enerzijds de vermogensmethodes, en anderzijds de rentabiliteitsmethodes.

Bij vermogensmethodes gaan we kijken naar de actuele economische waarde van de bezittingen van het bedrijf. In het geval van een vennootschap is dit de waarde van alle bezittingen van de vennootschap verminderd met alle schulden die de vennootschap nog moet betalen. De resterende waarde is het gecorrigeerd eigen vermogen.

Bij rentabiliteitsmethodes, zoals bijvoorbeeld de “Discounted Cash Flow”-methode (“DCF”), ligt de focus niet op hetgeen aanwezig is, maar op de toekomstige inkomsten van het bedrijf. De waarde van het bedrijf wordt bepaald door alle toekomstige kasstromen die het zal opleveren. Merk echter op dat omwille van inflatie en onzekerheid, 1.000 euro vandaag niet evenveel waard is als 1.000 euro over 5 jaar. Geld heeft een tijdswaarde. Het DCF-model houdt hiermee rekening door deze toekomstige stromen te verdisconteren. Een realistische prognose van toekomstige vrije kasstromen is bijgevolg cruciaal.

Naast voornoemde methodes bestaan er nog vergelijkende methodes op basis van een financieel kengetal (winst, EBITDA,…). Een veel gebruikte methode is het vermenigvuldigen van de EBITDA met een multiple.

Soms is een combinatie van meerdere methodes wenselijk.

Conclusie

Een bedrijf waarderen is een complexe en subjectieve oefening. Het is belangrijk om voorafgaandelijk goed te definiëren wat en waarom je iets wil waarderen, om op basis hiervan de juiste methodes te bepalen. Heb je vragen omtrent waarderingen, aarzel dan niet PKF BOFIDI Audit te contacteren. Wij helpen je graag verder.

Dit artikel werd geschreven door Imre Stroobants, bedrijfsrevisor.